- Zastępcza kara pozbawienia wolności/ prace społeczne – za grzywnę -

Kiedy sąd może orzec zamiast grzywny prace społeczne lub zastępczą karę pozbawienia wolności? 

Kara grzywny, choć niejednokrotnie dotkliwa finansowo, jest najłagodniejszą karą przewidzianą przez kodeks karny.

Jeśli jednak nie zostanie uiszczona w terminie, skazany musi liczyć się z ryzykiem jej zamiany na karę zastępczą – prace społecznie użyteczne, a nawet na zastępczą karę pozbawienia wolności.

Co zrobić, żeby uniknąć jej orzeczenia? Jak działać, kiedy nie jesteśmy w stanie zapłacić grzywny? Co robić, jeśli otrzymamy zawiadomienie o terminie posiedzenia w przedmiocie zarządzenia kary zastępczej? 

Jak zapłacić grzywnę do sądu? 

Po uprawomocnieniu się wyroku skazującego na karę grzywny, sąd wykonawczy wzywa skazanego do jej uiszczenia w terminie 30 dni. 

Jeżeli skazany nie jest w stanie zapłacić grzywny w tym terminie z uwagi na trudną sytuację finansową, powinien w tym terminie złożyć wniosek o rozłożenie grzywny na raty.

Jeżeli natychmiastowe wykonanie grzywny pociągnęłoby dla skazanego lub jego rodziny zbyt ciężkie skutki, sąd może rozłożyć grzywnę na raty na czas nieprzekraczający 1 roku, licząc od dnia wydania pierwszego postanowienia w tym zakresie. Jednak w wypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie, a zwłaszcza wówczas, gdy wysokość grzywny jest znaczna, Sąd może rozłożyć grzywnę na raty nawet na okres do 3 lat.

W razie bezskutecznego upływu terminu do zapłaty grzywny wyznaczonego wezwaniem lub postanowieniem o rozłożeniu grzywny na raty, grzywnę ściąga się w drodze egzekucji.

Kiedy sąd zarządzi prace społeczne w przypadku braku płatności grzywny?

Jeżeli egzekucja grzywny nieprzekraczającej stu dwudziestu stawek dziennych (a w przypadku grzywny określonej kwotowo – 240.000 zł) okaże się bezskuteczna lub z okoliczności sprawy wynika, że byłaby ona bezskuteczna, sąd może zamienić grzywnę na pracę społecznie użyteczną.

W takim wypadku każde dziesięć stawek dziennych jest zamieniane na miesiąc pracy społecznie użytecznej (z zaokrągleniem, w górę, do pełnego miesiąca) w wymiarze od 20 do 40 godzin w stosunku miesięcznym. W przypadku grzywny określonej kwotowo miesiącowi prac społecznie użytecznych odpowiada 20.000 zł grzywny.

Kiedy sąd zarządzi zastępcze wykonanie kary pozbawienia wolności w przypadku braku płatności grzywny?

Jeżeli:

  1. skazany oświadczy, że nie wyraża zgody na podjęcie tak zamienionej pracy społecznie użytecznej lub
  2. zamiana grzywny na pracę społecznie użyteczną jest niemożliwa lub niecelowa

sąd zarządza wykonanie zastępczej kary pozbawienia wolności. W takiej sytuacji sąd przyjmując, że jeden dzień zastępczej kary pozbawienia wolności odpowiada dwóm stawkom dziennym grzywny (lub od 20 do 4000 zł grzywny określonej kwotowo).

Tak orzeczona kara zastępcza pozbawienia wolności nie może przekroczyć 12 miesięcy pozbawienia wolności, jak również górnej granicy kary pozbawienia wolności za dane przestępstwo. Jeżeli ustawa nie przewiduje za dane przestępstwo kary pozbawienia wolności, górna granica zastępczej kary pozbawienia wolności nie może przekroczyć 6 miesięcy.

Jak uniknąć wykonania zastępczej kary pozbawienia wolności orzeczonej za grzywnę?

Istnieją dwa sposoby uniknięcia zastępczej kary pozbawienia wolności orzeczonej za grzywnę:

  1. spłata grzywny – wpłacona w całości całkowicie uwolni od kary zastępczej, wpłacona w części – spowoduje zmniejszenie kary zastępczej w sposób odpowiadający stosunkowi kwoty zapłaconej do wysokości grzywny;
  2. złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania zastępczej kary pozbawienia wolności wraz z pisemnym oświadczeniem skazanego, że podejmie on pracę społecznie użyteczną i podda się rygorom z nią związanym.

W postępowaniu w przedmiocie wstrzymania wykonania zastępczej kary pozbawienia wolności warto uprawdopodobnić, że skazany rzeczywiście podejmie odbywanie kary ograniczenia wolności – ma na to plan, warunki i realną motywację.

Uwzględnienie takiego wniosku ma charakter warunkowy – sąd wstrzymuje wykonanie zastępczej kary pozbawienia wolności do czasu wykonania pracy społecznie użytecznej lub spłacenia kwoty pozostałej do uiszczenia tytułem grzywny.

Jeśli skazany będzie uchylał się od pracy społecznie użytecznej, sąd zarządzi wykonanie zastępczej kary pozbawienia wolności bez możliwości ponownego wstrzymania jej wykonania.

W postępowaniu w przedmiocie zarządzenia wykonania zastępczej kary pozbawienia wolności warto skorzystać z usług profesjonalnej kancelarii prawnej.

Usługi kancelarii Kopeć & Zaborowski w zakresie zarządzenia zastępczej kary pozbawienia wolności obejmują:

  • analizę sytuacji Klienta i ustalenie działań, jakie może podjąć by zwiększyć szanse pozytywnego rozstrzygnięcia w Sądzie;
  • przygotowanie linii prowadzenia sprawy zmierzającej do jak najkorzystniejszego zakończenia sprawy Klienta,
  • sporządzenie zażalenia na postanowienie w przedmiocie orzeczenia zastępczej kary pozbawienia wolności;
  • sporządzenie wniosku o wstrzymanie wykonania zastępczej kary pozbawienia wolności;
  •  reprezentację przed sądem na wszystkich etapach postępowania w przedmiocie zastępczej kary pozbawienia wolności, łącznie z postępowaniem odwoławczym.

Masz problem? Potrzebujesz wsparcia ponieważ sąd zarządził  prace społeczne lub wykonanie zastępczej kary pozbawienia wolności? Nie zwlekaj!



    Zgadzam się na przetwarzanie moich danych osobowych przez Kopeć Zaborowski Adwokaci i Radcowie Prawni Sp. p. (KKZ) z siedzibą w Warszawie w celu wysłania zapytania odnośnie świadczonych przez KKZ usług.

    FAQ - Najczęściej zadawane pytania

    Czym jest zastępcza kara pozbawienia wolności?

    Zastępcza kara pozbawienia wolności to środek egzekucyjny stosowany, gdy skazany nie wykonuje orzeczonej kary grzywny, a egzekucja grzywny jest bezskuteczna lub z okoliczności sprawy wynika, że byłaby bezskuteczna. Sąd zamiast kary grzywny może orzec karę pozbawienia wolności, która jest równoważna wartości grzywny (1 dzień pozbawienia wolności odpowiada 2 stawkom dziennym grzywny).

    Kiedy prace społeczne mogą być zamienione na zastępczą karę pozbawienia wolności?

    Prace społeczne są łagodniejszą formą wykonania kary grzywny i mogą być stosowane jako zamiennik grzywny, jeśli sąd wymierzy takie środki lub skazany wyrazi na to zgodę. Jeśli skazany uchyla się od wykonywania prac społecznych lub nie wyraża na nie zgody, sąd może zarządzić wykonanie zastępczej kary pozbawienia wolności.

    Jakie są limity i wymiar zastępczej kary pozbawienia wolności?

    Kara zastępcza nie może przekroczyć 12 miesięcy pozbawienia wolności ani górnej granicy kary pozbawienia wolności przewidzianej za dane przestępstwo. Jeśli grzywna nie jest powiązana z karą izolacyjną, górna granica zastępczej kary pozbawienia wolności wynosi 6 miesięcy.

    Jak przebiega zamiana grzywny na karę zastępczą?

    Sąd zarządza wykonanie zastępczej kary na podstawie stwierdzenia bezskuteczności egzekucji grzywny lub braku możliwości jej skutecznego ściągnięcia. Przed wydaniem decyzji sąd może zaproponować skazanemu podjęcie prac społecznie użytecznych jako alternatywę dla kary pozbawienia wolności.

    Czy skazany może uniknąć zastępczej kary pozbawienia wolności?

    Tak, poprzez zapłatę pozostałej części grzywny lub podjęcie pracy społecznej, jeżeli sąd ją zaproponował i jest to możliwe. Sąd może wstrzymać wykonanie kary zastępczej, jeśli skazany pisemnie zobowiąże się do pracy społecznie użytecznej i dostosuje do związanych z tym obowiązków.

    Jakie są konsekwencje uchylania się od pracy społecznej lub niezapłacenia grzywny?

    Sąd zastępuje grzywnę karą pozbawienia wolności, której wymiar ustala na podstawie przeliczenia grzywny na dni więzienia (1 dzień więzienia = 2 stawki dziennie grzywny). Uchylanie się od wykonywania pracy społecznej, jeśli była zasądzona, skutkuje natychmiastowym zarządzeniem wykonania kary pozbawienia wolności.

    Czy zastępcza kara pozbawienia wolności może być odbywana w Systemie Dozoru Elektronicznego?

    Tak, jeżeli wymiar kary nie przekracza 12 miesięcy, zastępczą karę pozbawienia wolności można odbywać w Systemie Dozoru Elektronicznego, co jest korzystne dla skazanego.

    Czy zastępcza kara pozbawienia wolności wpływa na inne kary lub środki karne?

    Kara zastępcza jest odrębną formą realizacji kary, nie zmienia wyroku ani innych środków orzeczonych w wyroku. Może wpływać na kontrole i ewentualne nakładanie kolejnych sankcji w przypadku niewykonania tej kary.

    Jak można się odwołać od decyzji o zarządzeniu zastępczej kary pozbawienia wolności?

    Od decyzji sądowych dotyczących zastępczej kary pozbawienia wolności przysługuje zażalenie do sądu wyższej instancji. Wniesienie zażalenia może zawiesić wykonanie zastępczej kary.

    Dlaczego warto korzystać z pomocy prawnika w sprawach dotyczących zastępczej kary pozbawienia wolności?

    Prawnik pomoże przygotować skuteczne wyjaśnienia i wnioski, reprezentuje klienta przed sądem, zwiększając szansę na korzystne rozstrzygnięcie, doradza w sprawach związanych z możliwością uniknięcia kary zastępczej poprzez podjęcie pracy społecznej lub zapłatę grzywny, wspiera przy ewentualnych odwołaniach i negocjacjach z organami wymiaru sprawiedliwości.

    Przejdź do treści