- Czerwona nota Interpolu (red notice) -

Czerwona nota Interpolu (z j. ang.: red notice) jest jednym z rodzajów listów gończych wystawianych przez Sekretariat Generalny Interpolu, co odbywa się na wniosek państw członkowskich.

Głównym jej celem jest wzmocnienie poszukiwań krajowych prowadzonych w celu zatrzymania, tymczasowego aresztowania i ekstradycji poszukiwanej osoby. Czerwona nota wystawiana jest w przypadku najcięższych przestępstw takich jak np. morderstwa, gwałty ze szczególnych okrucieństwem, działalność narkotykową, fałszerstwa, czy udział w zorganizowanych grupach przestępczych.

Informacja o wystawieniu czerwonej noty trafia do wszystkich państw członkowskich i zamieszczana jest w Bazie Danych Nominalnych Sekretariatu Generalnego, przez co jest dostępna krajowym jednostkom Policji za pośrednictwem systemu I–24/7. Dodatkowo, część z nich jest publikowana na stronie internetowej Interpolu wraz ze zdjęciem danej osoby, danymi osobowymi oraz informacjami o tym, w związku z popełnieniem jakiego czynu dana osoba jest poszukiwana.

Aktualnie, udostępnione na stronie internetowej Interpolu są informacje o poszukiwaniu czerwoną notą ok. 7 tysięcy osób, w tym 40 obywateli Polski. Warunkiem wystawienia czerwonej noty jest wcześniejsze wydanie przez sąd państwa członkowskiego, w którym ścigana jest dana osoba decyzji w przedmiocie zatrzymania i tymczasowego aresztowania.

W Polsce, w przypadku ustalenia miejsca pobytu osoby ściganej czerwoną notą, jednostka Policji niezwłocznie informuje Krajowe Biuro Interpolu Warszawa, wysyłając powiadomienie o pozytywnym wyniku sprawdzenia oraz prośbę o potwierdzenie aktualnego wpisu. Jeżeli wszystkie informacje są aktualne i potwierdzone, dochodzi do zatrzymania danej osoby i rozpoczyna się procedura ekstradycyjna. Podczas postępowania ekstradycyjnego mogą być stosowane wobec podejrzanego środki zapobiegawcze. Najczęstszym z nich jest tymczasowe aresztowanie.

W zakresie spraw związanych z wydaniem czerwonej noty Interpolu oraz postępowaniem ekstradycyjnym Kancelaria Kopeć Zaborowski oferuje:

szczegółowe omówienie instytucji czerwonej noty;
sporządzenie wniosku o usunięcie z baz Interpolu oraz wniosku o ustalenie, czy w danym momencie osoba jest objęta czerwoną notą;
analizę w zakresie nadużycia instytucji czerwonej noty przez organy ścigania;
szczegółowe omówienie instytucji ekstradycji, jej dopuszczalności oraz skutków;
analizę sytuacji prawnej i faktycznej osoby, wobec której wystąpiono z wnioskiem o ekstradycję, w tym kwestii przesłanek do odmowy wydania osoby państwu obcemu;
udział w czynnościach podejmowanych w ramach procedury ekstradycyjnej (w tym sporządzanie pism ze stanowiskiem w sprawie);
bieżący kontakt z organami prowadzącymi postępowanie oraz z właściwymi organami państwa występującego z wnioskiem o wydanie;
uczestnictwo w przesłuchaniu osoby, wobec której złożono wniosek o ekstradycję;
czynny udział w posiedzeniu sądu w przedmiocie dopuszczalności wydania;
przygotowanie zażalenia na postanowienie sądu w przedmiocie wydania;
czynny udział w posiedzeniu sądu na etapie odwoławczym;
przygotowanie pisma ze stanowiskiem w sprawie o ekstradycję kierowanego do Ministra Sprawiedliwości (wskazującego m.in. na brak przesłanek do wydania lub niedopuszczalność wydania);
analiza przesłanek kasacji i przygotowanie kasacji w sprawie dotyczącej ekstradycji;
przygotowanie wniosku do Rzecznika Prawa Obywatelskich o sporządzenie i skierowanie kasacji w sprawie dotyczącej ekstradycji;
przygotowanie wniosku do Prokuratora Generalnego o sporządzenie i skierowanie kasacji w sprawie dotyczącej ekstradycji;
przygotowanie skargi do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w zakresie nieprawidłowości postępowania ekstradycyjnego;
przygotowanie wniosku do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o udzielenie cudzoziemcowi azylu w Polsce;
w przypadku odmowy udzielenia azylu – przygotowanie wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy i skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego.

Potrzebujesz wsparcia w obszarze czerwonej noty Interpolu?

Skontaktuj się z nami!

FAQ - Najczęściej zadawane pytania

Co to jest Czerwona Nota Interpolu?

Czerwona Nota Interpolu to jedno z najważniejszych narzędzi międzynarodowej współpracy policyjnej, które pozwala państwom członkowskim Interpolu dzielić się informacją o tym, że dana osoba jest poszukiwana w związku z poważnym przestępstwem. W praktyce jest to globalne zawiadomienie o poszukiwaniu, publikowane w systemie teleinformatycznym Interpolu, widoczne dla policji, straży granicznej i innych uprawnionych służb w 196 państwach. Czerwona Nota wskazuje, by w razie lokalizacji osoby zidentyfikować ją, zatrzymać (jeśli prawo na to pozwala) i poinformować państwo, które wystąpiło z wnioskiem. Nie jest to formalny nakaz aresztowania – każdorazowo decyzję podejmuje państwo, w którym osoba zostanie znaleziona.

Kto i na jakiej podstawie może wystąpić o wydanie Czerwonej Noty?

Wniosek składa krajowe biuro centralne Interpolu (NCB – National Central Bureau) działające w państwie, które poszukuje sprawcy. Najczęściej to organ policji współpracujący z prokuraturą. Wymagane jest istnienie prawomocnego krajowego nakazu aresztowania lub równoważnego postanowienia sądu/prokuratora. Interpol bada wniosek pod kątem zgodności z własnymi przepisami (Statutem i Regulaminem Interpolu), w tym: zakazu realizacji wniosków o charakterze politycznym, wojskowym, religijnym lub opartym na dyskryminacji rasowej, kompletności danych identyfikujących osobę, proporcjonalności i powagi zarzucanego czynu.

Jakie dane i treści zawiera Czerwona Nota?

Czerwona Nota to szczegółowy rekord zawierający: dane identyfikacyjne (imię, nazwisko, data i miejsce urodzenia, obywatelstwo, pseudonimy), informacje biometryczne (zdjęcia, odciski palców), opis przestępstwa i kwalifikację prawną z prawa krajowego, podstawę prawną poszukiwania (np. numer nakazu aresztowania i organ, który go wydał), żądane działania (zatrzymanie w celu ekstradycji, lokalizacja, monitoring), język korespondencji z państwem poszukującym. Niektóre dane są dostępne publicznie na stronie Interpolu, lecz większość widoczna jest wyłącznie dla organów ścigania.

Czy Czerwona Nota jest równoznaczna z międzynarodowym nakazem aresztowania?

Nie – ważne jest odróżnienie tych dwóch pojęć. Czerwona Nota jest prośbą o tymczasowe działanie, a nie wiążącym nakazem. Państwa samodzielnie decydują, czy i w jaki sposób zareagują na jej publikację. W niektórych państwach Czerwona Nota ma prawny skutek nakazu aresztowania (np. w USA, ZEA), ale w Polsce czy Niemczech zatrzymanie może nastąpić tylko wtedy, gdy jest to zgodne z przepisami krajowymi.

Do jakich spraw stosuje się Czerwoną Notę?

Z reguły dotyczy ona najcięższych przestępstw – przykłady: terroryzm i działalność w zorganizowanych grupach przestępczych, zabójstwa, porwania, handel ludźmi, przestępstwa seksualne o dużej szkodliwości społecznej, poważne przestępstwa gospodarcze, korupcja na dużą skalę, pranie pieniędzy, przemyt narkotyków czy materiałów niebezpiecznych. Interpol unika angażowania się w sprawy o charakterze politycznym lub prywatno-rodzinnym (np. spory opiekuńcze).

Co dzieje się po publikacji Czerwonej Noty?

Po wprowadzeniu danych do bazy Interpolu (I-24/7) są one natychmiast dostępne dla wszystkich państw członkowskich. Jeśli funkcjonariusze graniczni lub policja w innym państwie zidentyfikują osobę z Noty, mogą: uwierzytelnić jej tożsamość, zatrzymać ją tymczasowo zgodnie z lokalnym prawem, powiadomić państwo wnioskujące o lokalizacji. Następnie uruchamiana jest procedura ekstradycyjna – to już osobny proces, wymagający decyzji sądu w kraju zatrzymania.

Czy osoba objęta Czerwoną Notą może się bronić i jak?

Tak. Ma prawo m.in.: wystąpić o usunięcie Noty, składając wniosek do Komisji ds. Kontroli Akt Interpolu (CCF), która jest niezależnym organem nadzorującym, kwestionować zasadność zatrzymania w postępowaniu karnym lub administracyjnym przed lokalnym sądem, wnosić o uchylenie lub zmianę krajowego nakazu aresztowania będącego podstawą Noty, żądać modyfikacji danych w bazie, jeśli zawierają błędy. Wniosek do CCF wymaga uzasadnienia – np. wykazania naruszenia statutu Interpolu lub użycia Noty w celach politycznych.

Czy Czerwona Nota gwarantuje ekstradycję?

Nie – Czerwona Nota jest jedynie informacyjnym narzędziem. Ekstradycja wymaga złożenia formalnego wniosku przez państwo wnioskujące i rozpatrzenia go przez sąd w państwie zatrzymania. Sąd bada wtedy m.in. dopuszczalność ekstradycji, zgodność wniosku z umowami międzynarodowymi, oraz to, czy prawa człowieka nie będą naruszone.

Jak długo obowiązuje Czerwona Nota?

Z reguły jest ważna 5 lat od publikacji, chyba że wcześniej zostanie odwołana lub przedłużona. Przedłużenie następuje na wniosek państwa, które ją zgłosiło – z podaniem aktualnych podstaw prawnych i potwierdzeniem, że sprawa jest nadal prowadzona. Interpol może także usunąć Notę z własnej inicjatywy, jeśli uzna jej dalsze utrzymywanie za sprzeczne z regulaminem.

Jak kancelaria prawna może pomóc w sprawach Czerwonej Noty?

Profesjonalna pomoc obejmuje m.in.: Analizę dokumentów i ustalenie, czy Czerwona Nota została wydana zgodnie z prawem oraz regulaminem Interpolu, Przygotowanie i złożenie wniosku do CCF o usunięcie lub modyfikację Noty, Reprezentowanie klienta w postępowaniach ekstradycyjnych i o tymczasowe aresztowanie, Kontakt z organami krajowymi oraz biurem Interpolu w celu weryfikacji statusu, Doradztwo w zakresie strategii obrony międzynarodowej – np. w jakich krajach istnieje większe ryzyko zatrzymania, a w jakich nie.